Adres :  
Tunalı Hilmi Cad.
31/2 Küçükesat
ANKARA
Tel :  
0312 425 7 425
0533 590 17 90
Belgeç:  

0312 424 15 35

E-posta:

hiperaktivite-w@tr.net

 
Banka Hesap No:
İş Bankası
Aşağı Ayrancı Şubesi 4236 (şube kodu) 332096
 
 

DİKKAT EKSİKLİĞİ HİPERAKTİVİTE

 

VE 
ÖZEL ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ DERNEĞİ

 

DEHB’nda YAŞAM BOYU SÜREÇ

DEHB erken çocukluk döneminde başlayıp yaşam boyu devam edebilen bir bozukluktur. DEHB tanısı almış olan bireylerin %80’inde  ergenlikte de belirtiler devam eder, %30-65’i erişkinlikte de bu  tanıyı alırlar. Temel belirtiler aynı olmakla birlikte her yaş döneminde farklı bir görünüm vardır.

Özellikle aşırı hareketlilik ve dürtüsellik belirtileri zaman içinde azalır.

Dikkat eksikliği yaşam boyu devam edebilir.

Yaş ilerledikçe başka sorunlar eşlik etmeye başlar.

Bebeklik Döneminde Görülen Belirtiler

DEHB genetik bir sorun olduğundan bu çocuklar doğdukları andan itibaren bazı belirtiler göstermeye başlarlar. Ancak bebeklik döneminde bu belirtiler başka sorunlara bağlı olarak da ortaya çıkabileceğinden bu dönemde tanı konulması zordur.

  • Huzursuzluk, gerginlik 
  • Kolay ağlama, zor sakinleştirilme.
  • Aşırı hareketli olma
  • Dış uyaranlara (ses, dokunma gibi ) aşırı tepki verme
  • Uyku sorunları ( az uyuma, sık sık uyanma gibi)

Bu tanıyı almış olan bir çocuğun annesi bebeklik dönemini şöyle tanımlar: “Daha karnımdayken bile çok hareket ederdi, doğduktan sonra da kucağıma aldığımda devamlı dolaşmamdan hoşlanırdı, asla uzun süre uyumaz, çok kolay uyanırdı “

 Okul Öncesi Dönemde Görülen Belirtiler

DEHB olan çocuklar okul öncesi dönemde farklılıklarıyla kendilerini ortaya koyarlar. Ancak bu yaş döneminde çocuklar normal olarak hareketlidirler ve dikkat süreleri kısadır. Bu nedenle hareketlilik ve dikkat sorunu ancak yaşıtlarına oranla önemli ölçüde fazlaysa bu tanı düşünülebilir.

Evde tanımlanan belirtiler:

  • Devamlı hareket etme, atlama, zıplama, bir yerlere tırmanma.
  • İstekleri erteleyememe, tutturmalar.
  • Sürekli ilgi odağı olmak isteme, bunu sağlayacak şeyler yapma.
  • Sık sık bir oyundan diğerine geçme.
  • Belirli bir şeyle çok kısa süre ilgilenme.
  • Çok konuşma.
  • Sürekli soru sorma  ama  çoğu kez yanıtı dinlememe.
  • Sakarlık, sık sık yaralanma.
  • Az uyuma

Kreşte tanımlanan belirtiler:

  • Faaliyetleri  sürdürememe, yarım bırakma.
  • Kurallara uymama, sırasını bekleyememe.
  • Sakince yerinde oturamama.
  • Başka çocukları itip kakma, vurma, ısırma.
  • Bağırıp çağırma, çok konuşma.

İlkokul Döneminde Görülen Belirtiler

  • En sık bu dönemde tanı konulur.
  • Sakin ve sessizce sırada oturamama.
  • Dersi dikkatle dinleyememe, etrafı ile daha çok ilgilenme.
  • Sorulan sorulara sonunu beklemeden, söz istemeden yanıt verme.
  • Verilen görevleri tam olarak yerine getirmeme, başlayıp yarım bırakma
  • Sınıf içinde dikkati dağıtacak şeyler yapma.
  • Sınavlarda dikkatsizce hatalar yapma.
  • Okul başarısında dengesizlik
  • Diğer çocuklarla ilişki sorunları
  • Kendisine benzer çocuklarla arkadaşlık kurma.
  • Eşyalarını tam olarak getirmeme, kaybetme,
  • Dağınıklık, defter düzeninin bozuk olması.
  • Ev ödevlerini almama, eksik alma,
  • Akademik başarının  kapasitesiyle orantılı olmaması.

 Ergenlik Döneminde Görülen Belirtiler

Ergenlik döneminde aşağıdaki belirtiler ön plandadır. Bu dönemde tanı konulması için daha önceki yaşlarda da benzer belirtilerin var olması gereklidir. Ergenlik döneminde DEHB’na benzer belirtiler gelişimsel olarak görülebilir. DEHB tanısı konulurken dikkatli olunmalıdır.

  • Aşırı hareketlilikte azalma olur ama kıpır kıpırlık devam eder.
  • Akademik başarı daha ciddi düzeyde sorun olmaya başlar.
  • Ders dinleyememe, derste uykulu bir halde olma ya da kalem çevirme, resim yapma gibi şeyler yapma.
  • Uzun süreli dikkat gerektiren işlerden kaçınma.
  • Ders çalışmama, ödev yapmama.
  • Öğretmenlerle ilişkilerde sorunlar , karşılık verme, saygısız, ilgisiz bir öğrenci olarak nitelendirilme.
  • Aile ve arkadaş ilişkilerinde sorunlar .
  • Benlik saygısında azalma, depresyon,
  • Duygudurumda değişkenlik, aniden öfkelenme ya da neşelenme.
  • Sigara, alkol madde kullanımı.
  • Yasal sorunlara neden olabilecek, riskli ,tehlikeli davranışlar

 Erişkinlikte Görülen Belirtiler

  • Yerinde duramama, bacak sallama, parmakla tempo tutma.
  • Uzun süre gazete, kitap okuyamama, TV izleyememe ya da bunları yaparken hareket halinde olma.
  • Dikkat dağınıklığı, belirli bir işe uzun süre konsantre olamama.
  • Unutkanlık,söylenenleri, günlük işleri akılda tutamama, eşyaları kaybetme.
  • İşleri düzenlemekte ve bitirmede yetersizlik, bir işi bitirmeden diğerine başlama.
  • Sorun çözme ve zamanını kullanmada güçlük.
  • Yeterli düzeyde başarılı olamadığını, hedeflerine ulaşamadığını düşünme.
  • Sık sık iş değiştirme.
  • Duygulanımda değişkenlik, aniden öfkelenme
  • Düşünmeden kolay, hızlı karar verme.
  • Sosyal ilşkilerde sorunlar.
  • İlişkileri ani olarak başlatma ve bitirme.
  • Evlilik sorunları.
  • Alkol, madde bağımlılığı.